Nieuws

Lezing ‘Bouwen op de puinhopen van Wageningen’

ruitentroef_.glasactie_wageningenjpgOp dinsdag 14 april a.s. houdt de heer Theo Guiking, een voordracht over de verwoesting en wederopbouw van Wageningen.

Wageningen is ruim 750 jaar stad. Toch zijn er weinig historische gebouwen te vinden, mede het gevolg van oorlogsgeweld. Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog heeft het Nederlandse leger de brug bij de Bergpoort opgeblazen en het gebied rond de kerk op de Markt in puin geschoten. Al in 1940 is een plan gemaakt voor de wederopbouw van het centrum. Plan en uitvoering stonden onder leiding van een nationale commissaris voor de wederopbouw. Zonder
inspraak van de gemeenteraad werden de bouwopdrachten grotendeels toegekend aan een groep gelijkgestemde architecten van buiten Wageningen die voortvarend te werk gingen. Na 1942 werd verdere uitvoering echter bemoeilijkt door schaarste aan bouwmaterialen. Later in de oorlog zijn door bominslagen ook wijken buiten het centrum getroffen waarbij slachtoffers vielen. Verdere schade ontstond door beschietingen vanuit de Betuwe en door plunderingen. Herstel van die schade viel niet onder het wederopbouwplan. Hoe het centrum van Wageningen, 70 jaar na de bevrijding, er uit ziet, is voor een belangrijk deel het resultaat van de visie van de architecten van de wederopbouw. Alleen een voorziene vergroening van de resten van de bolwerken moest wijken voor een verkeersweg en parkeerruimte.

De lezing georganiseerd door de Historische Vereniging Oud-Wageningen vindt plaats in de Vredehorst, Tarthorst 1, Wageningen, aanvang 20.15 uur.

Toegang: 2 euro, gratis voor leden

Meer informatie: http://www.oudwageningen.nl

Categorie: Nieuws |

Basisschool uit Rhenen maakt videoclip in kader van 75 jaar Slag om de Grebbeberg

RHENEN – Leerlingen van groep 7/8 b van basisschool De Springplank hebben ter gelegenheid van het scholenproject ‘75 jaar Slag om de Grebbeberg’ een videoclip gemaakt. De videoclip, waarin de leerlingen het lied ‘De Speeltuin’ van Marco Borsato zingen, is onder andere voorzien van beelden waarin kinderen van groep 7/8 situaties naspelen uit de Tweede Wereldoorlog.
Door de strijd op en rond de Grebbeberg werd Rhenen het symbool van de strijd tegen de Duitse bezetter. Bij de Slag om de Grebbeberg hield het Nederlandse leger drie dagen lang stand toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak. Hierbij kwamen veel mensen om het leven. Deze strijd en ook het verdere verloop van de Tweede Wereldoorlog hadden als consequentie dat een groot deel van de stad Rhenen werd verwoest.
De Historische Vereniging Oudheidkamer Rhenen en Omstreken verzorgt het scholenproject voor de jeugd in Rhenen over de geschiedenis van de eigen gemeente.

SOLDATENFEEST
De werkstukken die alle scholen in de gemeente Rhenen hebben gemaakt, waaronder ook de videoclip van de kinderen van De Springplank, worden door een jury beoordeeld. In deze jury zitten onder andere de burgemeester van Rhenen Dhr. Hans van der Pas en Mevr. Lea Drost, cultuurcoördinator Gemeente Rhenen. De makers van de beste werkstukken, krijgen een prijs uitgereikt tijdens het Soldatenfeest op 17 april 2015 in Ouwehands Dierenpark. Tijdens dit feest zullen er onder andere militaire patrouilles, een fanfare en oude legervoertuigen zijn.

Categorie: Nieuws | Trefwoorden: , | Reageer »

Slag om de Grebbeberg begon in Wageningen

Alleen de alleroudste Wageningers kunnen er uit eigen ervaring nog over vertellen. Daarom heeft museum De Casteelse Poort er een tijdelijke tentoonstelling aan gewijd: de beslissende slag om de Grebbeberg in mei 1940, die eigenlijk in Wageningen  begon.

Belmontelaan-Wageningen-W02- duitsersDe Duitse troepen die 75 jaar geleden ons land binnenvielen, stuitten op 10 mei bij Wageningen op de  Nederlandse voorposten van het 8e regiment infanterie,  dat zich bij de Grebbeberg had ingegraven.  Zij  troffen er een verlaten spookstad, want de dag tevoren – 9 mei – was de gehele bevolking van Wageningen al in een aantal schepen via de Rijn naar het westen geëvacueerd.

Vanuit zijn hoge waarnemingspost op de Bergweg in Rhenen kon de Wageningse officierverkenner L.D. Broekema  de eerste gemotoriseerde Duitse eenheden Wageningen zien binnentrekken.  Als kenner van de stad waar hij was opgegroeid – zijn vader was hoogleraar aan de Landbouwhogeschool –  kon hij met grote nauwkeurigheid het vuur van zijn artillerie naar de Duitse doelen leiden.  Waardoor in de ochtend van 11 mei een groot deel van het centrum van Wageningen door ons eigen leger in puin werd geschoten: 132 panden geheel verwoest en 112 ernstig beschadigd.  Broekema’s ouderlijk huis aan de Englaan bleef wel gespaard, maar werd later bij het bombardement van de Sahara alsnog vernield.

In het Wagenings museum is een speciale mini-expositie ingericht waar te zien is wat er met name in de meidagen van 1940 in en om de stad heeft plaats gevonden. Er is een korte zwart-wit film te zien van het dagelijks leven van de 800 dienstplichtige soldaten die in openbare gebouwen in Wageningen waren ondergebracht. Ook is er een fotopresentatie van  de eerste gemotoriseerde Duitse eenheden die op de avond van de 10e mei de verlaten stad binnentrekken.

In een  wandpresentatie worden de oorlogservaringen verteld van de genoemde luitenant Broekema als waarnemer op de Grebbeberg.

De mini-expositie is te zien t/m 10 mei a.s..  Ze is tevens de opmaat naar de herdenking van 70 jaar bevrijding. Voor meer informatie en openingstijden van het museum: www.casteelsepoort.nl.

Categorie: Nieuws |

Wie weet waar het reliëf van Dokter Boes is?

Dr Boes als hopman Uit boekje van dr Elders P Pauwziekenhuis juni 1987Dokter Jan Boes was een held. Hij was chirurg, sinds 1939 baas van het oude ziekenhuis Ziekenzorg en hij was voor niemand bang. Zo moedig als hij was, zo aardig was hij ook. In Nederlands-Indië en in Nederland hielp hij waar hij kon, hij steunde de padvinderij, kocht Sinterklaascadeautjes voor het ziekenhuispersoneel, vergat patiënten een rekening te sturen en leverde salaris in toen het ziekenhuis het moeilijk had.

Wreed is hij uit het leven weggerukt, hij is in 1943 in opdracht van de Duitsers vermoord als vergelding voor de aanslag op een verrader die in Ziekenzorg lag door iemand uit het verzet.

In de hal van het ziekenhuis is in januari 1958 een reliëf onthuld om hem te gedenken. Het was gemaakt door J. Sikken. In 1974 verhuisde dit met het ziekenhuis mee naar de Scheidingslaan. Daar is het bij de operatiekamers gehangen. In 2000 werd ‘Pieter Pauw‘ gesloten.

Niemand weet wat er met het reliëf is gebeurd, het is weg, we hebben er niet eens een plaatje van. Mensen van De Casteelse Poort, Oud-Wageningen en Wageningen 1940-1945 zoeken mee. Dokter Boes hoort in Wageningen!

Uw informatie is welkom op  www.wikiwageningen.nl, of op Wilhelminaweg 22, 6703CD Wageningen.
Bij voorbaat dank. Laurens van der Zee, mede namens de stichting Cultuur in Wageningen en Rondleidingen Wageningen.

Categorie: Nieuws | Trefwoorden: | Reageer »

‘De Oversteek’ maakt veel los.

Het was twee jaar geleden niet meer dan een simpele journalistieke vraag. Wie zijn die 48 Amerikaanse soldaten die op de nieuw te bouwen Nijmeegse stadsbrug – pal naast de redactie van De Gelderlander – worden geëerd?

Niemand die het toen het antwoord kon geven. Er stond weliswaar op de dijk bij de rivier een monument met de namen van de mannen die op 20 september 1944 bij de heroïsche Waaloversteek waren gesneuveld, maar wie ze écht waren…..?

De zoektocht van verslaggeefster Dorine Steenbergen van De Gelderlander
naar de 48 mannen, hun familie en hun levensverhaal, werd een journalistiek
mammoetprMP_boek crossingoject dat nu, op het moment dat 70 jaar Market Garden wordt herdacht, z’n apotheose beleeft.

Het boek De Oversteek is al geruime tijd klaar, maar pas afgelopen donderdag
lukte het schrijfster Dorine Steenbergen om het eerste vertaalde exemplaar van De Oversteek, The Crossing, aan te bieden aan de man die bij de heldhaftige actie een hoofdrol heeft gespeeld: James ‘Maggie’ Megellas.

De inmiddels 97-jarige veel gedecoreerde Amerikaanse oorlogsheld is in Nijmegen vanwege de herdenkingen en zal naar verwachting spoedig de hoogste Amerikaanse onderscheiding, de Medal of Honor, uitgereikt krijgen. Megellas zelf heeft zijn ervaringen tijdens de Waaloversteek beschreven in zijn verfilmde boek De weg naar Berlijn, maar nooit eerder kreeg hij de portretten van zijn 48 gesneuvelde kameraden onder ogen. De Oversteek is ook voor de Amerikaanse krant The New York Times aanleiding geweest aandacht te besteden aan met name de link tussen de brug en de actie in september 1944. A Dutch Town Honors U.S. Soldiers’ Wartime Bravery at Germany’s Edge, luidt de titel van het verhaal over de bijzondere nieuwe Nijmeegse brug, het eerbetoon aan de 48, en de zoektocht van De Gelderlander.

Dorine Steenbergen: „Dat die simpele vraag van twee jaar geleden uiteindelijk zó veel teweeg heeft gebracht, dat had ik niet verwacht. Met name de ontmoetingen met de nabestaanden van die helden in de V.S. zullen mij altijd bij blijven.”

Het boek De Oversteek en de zoektocht van De Gelderlander naar de 48
Amerikaanse helden zijn zondagmiddag uitgebreid aan bod gekomen in de live-uitzending van de NOS over de herdenkingen Market Garden. Vanaf 16.00 uur.

‘De Oversteek’ en ‘The Crossing’ zijn nu te bestellen via webwinkel.gelderlander.nl

Categorie: Boeken, Nieuws |

Kernwaarden  ‘Wageningen, Stad der Bevrijding’

De kernwaarden van Wageningen, Stad der Bevrijding, worden aangepast. Het college van benw heeft hiertoe besloten naar aanleiding van de stadsbrede dialoog over dit onderwerp op 2 juli jl. De kernwaarden waren in concept opgesteld om een fundament te hebben waarop de gemeente en de samenleving Stad der Bevrijding verder kunnen onderbouwen en vormgeven. In de kernwaarden zijn alle activiteiten gevat die momenteel al plaatsvinden in het kader van de Stad der Bevrijding .

Uit de levendige en inhoudelijke discussie tijdens de stadsdialoog werd duidelijk dat er om nuancering van de (inhoud) van de kernwaarden werd gevraagd.

Waardevolle inbreng
Het college is blij met de waardevolle inbreng van de stad. Burgemeester Geert van Rumund: “Sinds de historische gebeurtenissen op 5 mei 1945 in Hotel De Wereld heeft Wageningen een historische opdracht; de capitulatie te herdenken en aandacht te vragen voor het feit dat vrijheid niet vanzelfsprekend is. Aan deze opdracht wordt op zo’n geweldige wijze invulling gegeven dat we ons met recht en trots ‘Stad de Bevrijding’ kunnen noemen”, aldus burgemeester Geert van Rumund. “De gemeente doet dit niet alleen, sterker nog de meeste kracht ligt bij de stad zelf. Daarom wilden we bij de stad zelf ook toetsen of de kernwaarden die we benoemd hebben, aansluiten bij alle activiteiten van de stad zelf. Uit de discussie blijkt dat het wenselijk is, de door ons geformuleerde kernwaarden aan te passen. Dat doen we dan ook graag“.

De vier aangepaste kernwaarden voor Wageningen, Stad der Bevrijding luiden:

1. Door en voor de stad; Stad der Bevrijding is het resultaat van de inspanningen van Wageningers: vrijwilligers, al dan niet georganiseerd in maatschappelijke organisaties, marktpartijen en instellingen. Karakteristiek voor Wageningen is haar multiculturele karakter (160 nationaliteiten) en de aanwezigheid van Wageningen UR. De gemeente zet zich in voor het ondersteunen van deze Wageningers.

2. Bedanken van de bevrijders; Nederlandse en geallieerde troepen hebben Nederland bevrijd. Nederland werd bevrijd van oorlog en herkreeg daarmee vrede en Nederlanders herkregen vrijheid. Stad der Bevrijding bedankt de bevrijders van toen. Familieleden van bevrijders, vertegenwoordigers van geallieerde landen en het Nederlands Ministerie van Defensie zijn de erfopvolgers van de bevrijders.

3. Werken aan Vrede, Vrijheid en Veiligheid; Stad der Bevrijding werkt aan vrede, vrijheid en
veiligheid. Het leed dat de Tweede Wereldoorlog veroorzaakt heeft is onbeschrijfelijk groot.
Stad der Bevrijding geeft het grootst mogelijke eerbetoon aan de slachtoffers door te werken
aan vrede en vrijheid en aan een veilige samenleving. Uitgangspunt is dat bewustwording,
houding en gedrag van het individu bijdragen aan een betere toekomst. Individueel besef,
dialoog en maatschappelijk debat over vrede, vrijheid en veiligheid worden gestimuleerd. Aan
al deze elementen moet actief worden getrokken en worden gewerkt.

4. Verbinden van diversiteit; Een breed scala aan organisatoren levert een divers aanbod van activiteiten. Iedereen, elke organisatie, zet zich vanuit een eigen perspectief in voor Stad der Bevrijding. Erkenning en waardering voor ieders eigenheid is essentieel voor een divers aanbod. Zo is de stad onder de noemer Stad der Bevrijding verbonden en vormt de stad – door samenwerking – een unieke en sterke identiteit.

Categorie: Nieuws |

Pop-up WOIImuseum in Dorpsstraat Renkum

Zaterdag 6 september om 11 uur opent het pop-up WOII museum in Renkum haar deuren. In de exporuimte (het pand boven de Plus, Dorpsstraat 16 in Renkum) is een tentoonstelling van diverse Airbornespullen. Daarnaast exposeert Albert Ziëck zijn indrukwekkende verzameling over krijgsgevangen- en concentratiekampen. Ook is er een overzicht van foto’s van Renkum Vroeger en Nu en een groot fotodoek met een luchtfoto waarop de opmarsroute van de luchtlandingstroepen van B-compagnie van het 1st Battalion The Border Regiment van het landingsterrein naar de Jufferswaard op 17 september 1944 te zien is!

In de filmzaal worden doorlopend films vertoond waaronder een oud Pathe “promo”-filmpje uit die tijd over de Slag om Arnhem en zaterdags om 15 uur is de film “Theirs is the glory” te zien.

* Het pop-upmusuem is gedurende de maand september geopend op zaterdag en wordt geheel bemenst door vrijwilligers.
* Wegens de grote belangstelling ook op zondag open van 13.00 tot 17.00 uur!.
* Daarnaast wordt hij opengesteld voor de scholen in de week dat de schuilkelder bezocht wordt.
* Extra openstelling op vrijdag 19 september tijdens Renkum Airborne!

Zaterdag 6 september om 14 uur zal wethouder Erik Heinrich het pop-up museum officieel openen.

De tentoonstelling wordt mede mogelijk gemaakt door Renkum Leeft, Albert Ziëck, Elmar Kriegsman, Jeroen Niels en Hans Bregman.

Categorie: Nieuws |

In de slagschaduw van de oorlog

slagschaduw-oorlogHerinneringen aan een jeugd in de jaren dertig en veertig

Hoe maakte een kind op de Veluwe de crisis mee, en de Tweede Wereldoorlog die daarop volgde? Vanaf deze week is dat te lezen. Het boek ‘In de slagschaduw van de oorlog, herinneringen aan een jeugd in de jaren dertig en veertig’ van Wouter Hugo Douma is nu te koop.

Douma was 12 jaar toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak. Hij is geboren in Maastricht, maar verhuisde al snel naar Bennekom en vervolgens naar Wageningen. Hij maakte de dramatische evacuatie van 10 mei 1940 mee. Hij zag bombardementen, een mogelijke V1-inslag en later de geallieerde parachutisten boven de Ginkelse Heide.

In het kippenhok 

In de oorlogswinter moest hij met zijn ouders en broertje vluchten naar De Glind, een dorp tussen Leusden, Scherpenzeel en Barneveld. Zij woonden daar een tijd bij een boer in het kippenhok. Toen ze terugkeerden troffen zij hun huis en hun stad in puin.

Maar Douma schreef ook over het gewone gezinsleven, de middelbare school en de gereformeerde kerk. Het leverde een mooi tijdsbeeld op van het leven op de Veluwe en in de Vallei, voor, tijdens en kort na de Tweede Wereldoorlog.

Na de oorlog bleef Douma in Wageningen. Hij ging er sociologie studeren en werd wetenschappelijk hoofddocent. In de jaren tachtig zat hij in het college van bestuur van Wageningen UR, toen nog de Landbouwhogeschool. Op late leeftijd blikte Douma terug op zijn jongensjaren. Wouter Hugo Douma is overleden op 22 maart 2012. Het boek is uitgegeven door zijn nabestaanden.

‘In de slagschaduw van de oorlog’ is verkrijgbaar voor 12,50 euro. Mail naar: leendertdouma@xs4all.nl onder vermelding van ‘In de slagschaduw van de oorlog’.

Categorie: Boeken, Nieuws |

Theatervoorstelling ‘Echo, de verzwegen woorden van de oorlog’

Flyer van de voorstelling‘Echo’ is het vervolg op onze voorstelling ‘Van Mei tot Mij… gewone mensen in ongewone tijden’, onze historische muziektheatervoorstelling over WOII’ (seizoen 2010-2011). Deze voorstelling was o.a. te zien in Hotel de Wereld en op 4 mei 2011 op het 5-mei Plein bij het aansteken van het bevrijdingsvuur. U hoeft echter de eerste voorstelling niet gezien te hebben om Echo te kunnen volgen. Echo is een zelfstandig muziektheaterstuk. Heeft u Van Mei tot Mij… wel gezien? Dan zijn er leuke punten van herkenning! In ‘Echo’ volgen wij 3 jeugdvrienden uit dezelfde provinciestad: Freek Vermeer, Lottie Gotlieb en Elsje Hoofdman. We zien de 3 personages in verschillende episodes van hun leven en krijgen zo inzicht in hoe de gebeurtenissen tijdens de Tweede Wereldoorlog hun leven blijvend hebben beïnvloed. Als de 3 vrienden, als ‘oude’ mensen, elkaar weerzien n.a.v. een televisie-interview bij de Avro, over de ‘effecten van de oorlog op langere termijn’, kunnen de verzwegen woorden niet anders dan worden uitgesproken. Telkens weer keert datzelfde verlangen van ‘zonder woorden’ begrepen worden terug. Hun gemeenschappelijke verleden blijkt een ongewenste, maar onvermijdelijke, gemeenschappelijke deler, die een verslavende, destructieve aantrekkingskracht op alle partijen heeft.
RESERVEER ONLINE VIA ONZE SITE: www.vanroekelproducties.nl

SPEELDATA:
ZATERDAG 8 FEBRUARI 2014 – 20.00 uur
ZONDAG 9 FEBRUARI 2014 – 15.00 uur
ZONDAG 9 FEBRUARI 2014 – 20.00 uur

VRIJDAG 14 MAART 2014 – 20.00 uur
ZATERDAG 15 MAART 2014 – 20.00 uur
ZONDAG 16 MAART 2014 – 20.00 uur

VRIJDAG 11 APRIL 2014 – 20.00 uur
ZATERDAG 12 APRIL 2014 – 20.00 uur
ZONDAG 12 APRIL 2014 – 20.00 uur

THEATER DE WILDE WERELD
Burgtstraat 1, Wageningen

Categorie: Nieuws |

Historische jeugdroman over Ouwehands Dierenpark in oorlogstijd

Het-PapegaaienmeisjeOp zondag 29 september, vlak voor de kinderboekenweek 2013, presenteerde de Veenendaalse schrijfster Susanne Honders haar historische jeugdroman ‘Het Papegaaienmeisje’ in Ouwehands Dierenpark, Rhenen.

Het verhaal van Wies, het Papegaaienmeisje, en haar vrienden is gebaseerd op de geschiedenis van Ouwehands Dierenpark ten tijde van de Tweede Wereldoorlog.

Met deze jeugdroman maakt Susanne Honders het thema oorlog, de Slag om de Grebbeberg, de Jodenvervolging en de opmerkelijke geschiedenis van de dierentuin op vernieuwende wijze toegankelijk voor jongeren (en ouderen) vanaf 11 jaar.

 

Categorie: Boeken, Nieuws |

Naamwand Monument voor de Gevallenen onthuld

Op vrijdag 20 september is de naamwand onthuld op het Monument voor de Gevallenen. Mevrouw Christensen, mevrouw Van Dongen-De Beus, de heer Lammers en de heer Van de Weerd, allen nabestaanden, verrichten gezamenlijk de onthullinghandeling. Dit gebeurde tijdens een plechtige bijeenkomst in aanwezigheid van onder meer de nabestaanden van de slachtoffers. Tijdens de bijeenkomst werden onder meer bloemen bij het monument gelegd door leerlingen van de Johan Frisoschool en de Ireneschool.

Een werkgroep is al vier jaar bezig om de namen van de Wageningse burgerslachtoffers op een monument zichtbaar te maken. Tot nu toe was er vooral aandacht voor omgekomen Wageningse militairen en Joodse slachtoffers, nu worden ook burgers zichtbaar die door oorlogshandelingen omkwamen. Te denken valt bijvoorbeeld aan bominslagen, granaataanvallen, evacuatie, verzetsactiviteiten en gedwongen tewerkstelling elders.
De werkgroep is vooral bezig geweest om de juiste lijst met namen duidelijk te krijgen. De basis daarvan ligt bij de website Wageningen1940-1945.nl, waarvoor al vele jaren voorwerk was verricht en burgerslachtoffers een gezicht kregen. Uiteindelijk zijn het 199 namen geworden, waarvan ook de omstandigheden waaronder zij omkwamen bekend zijn.

onthulling naamwand monument 1940-1945 Wageningen
Het gedicht van de verzetsman en dichter Ben Sikken ‘Avond aan de rivier’ werd voorgedragen door zijn neef Ben Sikken.

Categorie: Nieuws |

Slag om de Grebbeberg verfilmd

Slag om de GrebbebergSlag om de GrebbebergEen Nederlandse oorlogsfilm over de slag om de Grebbeberg is in de maak.

Producent Frank Bak en regisseur Martin Lagestee hebben vergevorderde plannen voor een speelfilm over de beruchte slag die in de meidagen van 1940 is geleverd op de Grebbeberg. Voor de belangrijkste rollen zijn Willem Voogd, Waldemar Torenstra en Géza Weisz benaderd. Het is de bedoeling dat de film in mei 2015 in première gaat, als herdacht wordt dat het 75 jaar geleden is dat de Duitsers ons land binnenvielen.

Lagestee over dit project: “In Nederland is nog nooit een echte oorlogsfilm gemaakt. We hebben films over het verzet en over de bevrijding, maar geen enkele film behandelt de vijf dagen in mei 1940 waarop het Nederlandse leger vocht tegen de Duitsers.”

In mei 1940 werd van 2.500 Nederlandse soldaten verwacht dat ze de stormloop van 25.000 Duitse soldaten op de Grebbeberg zouden stoppen. Na drie dagen harde strijd strandde de Duitse aanval voor het viaduct van Rhenen. Een dag later volgde het bombardement op Rotterdam en capituleerde Nederland.

Over de slag om de Grebbeberg bestaan veel misverstanden. Zo zouden de Nederlandse soldaten massaal op de vlucht zijn geslagen. Het Nederlandse leger was slecht bewapend en niet goed geoefend. Maar voor het overgrote deel is er door de Nederlandse soldaten dapper gevochten. Ze hadden de opdracht van de legerleiding om te vechten “tot de laatste man en de laatste kogel”. De film Slag om de Grebbeberg is een eerbetoon aan al die soldaten die door hun regering met onvoldoende middelen een oorlog in werden gestuurd.

Om een zo getrouw mogelijk beeld te geven van de slag zijn de meest gerenommeerde kenners van en adviseurs over de meidagen 1940, de Grebbeberg en de Koninklijke Landmacht van toen aangetrokken. Aan het project wordt medewerking verleend door de Gemeente Rhenen en Ouwehands Dierenpark, dat midden op de Grebbeberg ligt en waar zwaar is gevochten. Ook het ministerie van Defensie heeft zijn medewerking toegezegd.

Voor de special effects is Harry Wiessenhaan aangetrokken. Een Nederlands bedrijf dat in het buitenland veel ervaring heeft opgedaan met oorlogsfilms. Wiessenhaan zegt er veel vertrouwen in te hebben. “Eindelijk eens een film die van de Nederlandse soldaat geen karikatuur probeert te maken. Het onderwerp is serieus genoeg. Er is nog geen dag in de wereld geweest zonder oorlog. Dat schijnt men in Nederland weleens te vergeten”.

Bron: Moviescene.nl

Categorie: Nieuws | Trefwoorden: | Reageer »

Les over oorlogsresten op Renkumse scholen

mortierBasisschoolkinderen uit de Gelderse gemeente Renkum krijgen vanaf deze week les over explosieven en munitie uit de Tweede Wereldoorlog. In en rond Renkum worden nog zeer regelmatig niet-ontplofte oorlogsresten gevonden, aangezien in die omgeving in 1944 tijdens de Slag om Arnhem zwaar is gevochten.

Het lespakket over explosieven is een initiatief van de gemeente. Volgens burgemeester Jean Paul Gebben was het lesmateriaal al in de maak toen in maart van dit jaar een leerling van de Bernulphusschool uit Oosterbeek (gemeente Renkum) met een oude handgranaat de school in liep. Dat incident was aanleiding om haast te zetten achter het plan.

Bron: AD

Categorie: Nieuws | Trefwoorden: , | Reageer »

Monument Costerweg uitgebreid met namen

Monument gevallenen Wageningen

Het Monument voor de Gevallenen aan de Costerweg in Wageningen krijgt op vrijdagmiddag 20 september een belangrijke aanvulling. Dan worden vier marmeren platen tegen de halfronde gemetselde wand bevestigd, waarop 195 namen staan van Wageningse burgerslachtoffers uit de periode 1940-1945.

Vrijdag 20 september om 15.00 uur is de officiële onthulling  bij het monument aan de Costerweg.

Werkgroep Naamwand

Een burgerwerkgroep is al drie jaar bezig met het project, nadat in 2009 de eerste aanzet daartoe werd gegeven. Die kwam van Gert van de Weerd, zoon van een verzetsman die in september 1944 op de Wageningse Berg werd gefusilleerd. Hij vond dat de namen van de burgerslachtoffers zichtbaar moesten worden. Daarmee krijgt het wat statische monument een wat meer ‘menselijk’ aanzicht. Een gedachte die de laatste vijftien jaar overal in Nederland ingang krijgt: namen van slachtoffers ‘zichtbaar’ maken waarmee de herinnering aan die jaren ook voor een jongere generatie beter inzichtelijk wordt.

 

 

Het initiatief werd later opgepakt door Hennie Slotboom-Bitter en Martin Brink. Eerstgenoemde is de persoon achter de veel geraadpleegde website http://www.wageningen1940-1945.nl terwijl Brink initiator was van het in 2010 gerealiseerde Indië-monument aan de Nudestraat. Samen vormen ze de ‘Werkgroep Naamwand’.

 

Monument met geschiedenis

 

Het monument aan de Costerweg is nu nog een wand met daarvoor een groot wit kruis. Het staat symbool voor alle gevallenen in Wageningen. In 1946 was het slechts een eenvoudig kruis dat was geplaatst door Wageningse oud-verzetsmensen die hiermee hun gevallen strijdmakkers eerden.

 

Uit de overgebleven ingezamelde gelden voor het Nationaal Bevrijdingsmonument Wageningen (op het huidige 5 mei Plein) werd in 1953 een nieuw monument op de plaats van het kruis geplaatst. Het werd een halfgebogen gemetselde muur, voorzien van een trappartij met ervoor een groot wit kruis. Het stond in een parkachtig geheel bij een vijver. In de jaren zestig werd de omgeving gereconstreerd vanwege de toenemende drukte in de haven en werd de naam Nieuweweg veranderd in Laurens Jansz. Costerweg, tegenwoordig kortweg Costerweg. Er kwam een verhoogd plantsoen waardoor de trappartij in de grond verdween.

 

 

Monument gevallenen 1946

 

Namenlijst

 

Op de wand komen 195 namen. De lijst is zeer zorgvuldig en slechts na gedegen onderzoek tot stand gekomen. Daarvoor gelden velerlei criteria. De belangrijkste: het zijn burgerslachtoffers die ingeschreven waren of zijn geweest bij de gemeente Wageningen in de periode 10 mei 1940 (begin oorlog in Nederland) tot en met 2 september 1945 (officieel einde van de Tweede Wereldoorlog). Het overlijden was duidelijk ten gevolge van oorlogshandelingen. Bijvoorbeeld na een bominslag of bij verzetsactiviteiten.

 

Steenhouwerij

 

De gedenkplaten kunnen gerealiseerd worden dankzij belangeloze (!) medewerking van Steenhouwerij Buddingh te Veenendaal. De wortels van deze koninklijk erkende onderneming liggen sinds 1873 in Wageningen waardoor de directie feilloos de plaatselijke situatie aanvoelt. Zo werd in 1946 de gedenksteen aan de Beekstraat door dit bedrijf geschonken en plaatste men in 2011 stenen op de graven van de Joodse dames Ester en Betje Cohen op de begraafplaats in Wageningen. Tot midden zestig had de steenhouwerij een vestiging in de Havenstraat.

 

Positieve reacties

 

De naamplaten worden met instemming van het college van burgemeester en wethouders bevestigd. Vooraf is advies gevraagd aan Wageningse vertegenwoordigers van verschillende instanties die met het monument te maken hebben. Die reageerden positief. Nabestaanden zijn er ook mee ingenomen en reageerden vaak zeer emotioneel dat nu eindelijk ‘de naam zichtbaar wordt’.

Bron: Gemeente Wageningen

Categorie: Nieuws |

Onderwijs over Tweede Wereldoorlog moet beter

2 mei 2013 – Directeur Dirk Mulder van Herinneringscentrum Kamp Westerbork pleit vandaag in dagblad TROUW voor een verbetering van de educatie over de Tweede Wereldoorlog aan leerlingen in het basis- en voortgezet onderwijs.

Mulder signaleert dat het steeds moeilijker wordt het verhaal van de oorlog op een goede manier op deze jongeren over te brengen, terwijl iedereen dat wel erg belangrijk vindt. Vragen als: “Wat moet en kan ik deze leerlingen bijbrengen en hoe doe ik dat het beste?” en “Hoe meet ik de resultaten?” moeten volgens Mulder wetenschappelijk onderbouwd beantwoord worden. Hij pleit daarom voor een leerstoel ‘Educatie van en over de oorlog’.

Mulder: “‘Nooit meer Auschwitz’. Dat is de opdracht die we de jongere generaties menen te moeten meegeven. Op hun schouders leggen we de last om lessen uit het verleden te trekken. We betrekken basisscholen en oudere leerlingen bij herdenkingen en andere activiteiten, en stimuleren docenten een vervolgingsplek als Westerbork te bezoeken, soms zelfs de reis naar Auschwitz te ondernemen. En op die plekken vertellen we hen van de verschrikkingen die er zijn gebeurd. En dan komt het allemaal goed: ‘Nooit meer Auschwitz!’”.

Aan de inzet en goede bedoelingen van de museale instellingen en organisaties die zich op het herinneringswerk zijn gaan richten, hoeft volgens Mulder niet te worden getwijfeld. “Maar men mag best de vraag stellen of er altijd doordacht, analyserend en zelfkritisch te werk wordt gegaan. Er wordt ook het nodige gefröbeld in het educatieve oorlogsland. Zeker, altijd met veel toewijding, maar of het allemaal het gewenste effect sorteert?”.

Om die vraag goed te kunnen beantwoorden pleit de directeur van Herinneringscentrum Kamp Westerbork voor het benoemen van een hoogleraar Educatie van en over ‘de oorlog’. ”Menen we echt dat de overdracht aan jongere generaties wezenlijk is, dan zullen we daar ook wetenschappelijke inhoud aan moeten geven. En dat kan niet zonder een leerstoel Educatie over ‘de oorlog’. Het is de basis om het dagelijkse educatieve werk op een hoger plan te brengen, waarbij niet gemeenplaatsen als ‘nooit meer’ de boventoon voeren, maar de aandacht is gericht op nadenken en ‘lernen’”, aldus Mulder vandaag in dagblad TROUW.

Bron: Wo2Actueel.nl

Categorie: Nieuws |

De slag om de Grebbeberg

Documentaire: Die 5 dagen in mei

Enkele van de weinige overgebleven veteranen vertellen hun verhalen over de verschrikkelijke slag om de Grebbeberg tijdens de Duitse invasie, vlak voor de capitulatie op 15 mei 1940.

Uitgezonden maandag 8 april 2013

Categorie: Nieuws, Verhalen | Trefwoorden: , , | Reageer »

Er reed een trein naar Sobibor

trein-sobiborHerdenkingsconcert 27 april 2013 grote kerk Wageningen

“Er reed een trein naar Sobibor. Deze vertrok op 1 juni 1943 vanuit Westerbork, volgepropt met 3006 Joden in vijftig veewagens. Ik was een van hen”. Jules Schelvis

Op initiatief van de stichting Nationale Herdenking Joure zal in de periode van 27 april tot en met 4 mei 2013 een zestal concerten gegeven worden waarin het verhaal van Sobibor-overlevende Jules Schelvis centraal staat. Jules Schelvis was 22 jaar toen hij en zijn vrouw Rachel niet meer konden ontsnappen aan de klauwen van de alles verslindende nazimachine. Beiden werden opgepakt in hun woonplaats Amsterdam, bij de razzia van 26 mei 1943. Na een paar dagen in het doorgangskamp Westerbork werden zij met veewagentrein getransporteerd naar het vernietigingskamp Sobibor. In deze trein zaten 3006 Joden. De meesten van hen werden onmiddellijk na aankomst in Sobibor vergast. Rachel ook.
Jules behoorde tot de 81 sterke, jonge mannen die werden geselecteerd om als Arbeitsjuden te werken; na de oorlog bleek dat hij de enige overlevende van zijn transport was. Tijdens het concert vertelt Jules Schelvis – inmiddels 92 jaar oud – in fragmenten over de reis naar Sobibor. Hij schetst daarbij een zeer reëel beeld: hoe zag de wagon er van binnen uit, wie waren zijn lotgenoten, wat bespraken zij met elkaar en wat waren zijn gedachten en emoties tijdens de verschrikkelijke reis?

De fragmenten worden afgewisseld met live muziek, uitgevoerd door het Nationaal Symfonisch Kamerorkest, dirigent Jan Vermaning, met medewerking van Marjolein Niels (mezzo-sopraan). Het geheel wordt ondersteund door unieke historische beelden uit het archief van het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid.
Zowel de initiatiefnemers als Jules Schelvis zelf willen met dit concert de herinnering aan de gebeurtenissen in de Tweede Wereldoorlog levend houden voor volgende generaties. Om die reden is er voor het voortgezet onderwijs een speciaal lespakket samengesteld waarin – als leidraad – deze episode van het leven van Schelvis beschreven staat.
Zaterdag 27 april – Grote kerk te Wageningen, aanvang: 20.15 uur
Zondag 28 april – St. Jozefkathedraal te Groningen, aanvang: 16.00 uur Woensdag 1 mei – Maria Magdalenakerk te Goes, aanvang: 20.15 uur Donderdag 2 mei – St. Willibrordkerk te Utrecht, aanvang: 20.15 uur
Vrijdag 3 mei – Bovenkerk te Kampen, aanvang: 20.15 uur
Zaterdag 4 mei – H. Mattheuskerk te Joure , aanvang: aansluitend aan de nationale dodenherdenking (ong. 20.45 uur)

Tevens radio 4 opnamen door omroep MAX
Voorverkoop: Kaarten zijn nu al te bestellen via:
Locale VVV’s of voorverkoop@nederlandherdenkt.nl of 06-55963218
Prijzen: volwassenen 15,= (aan de kassa 17,50), scholieren 5,00 (aan de kassa 7,50)
Informatie: www.nederlandherdenkt.nl

Categorie: Nieuws |

V1 op Wageningen was een oorlogsmisdaad

De burgemeester had geen tijd en ook een wethouder kon zijn agenda niet vrijmaken. Museumvertegenwoordiger Jan Fogtelo was wél in staat om het eerste boek ´Met vuurstaart en ratelend geluid´ aan te nemen. Dat gebeurde woensdagmiddag in centrum Het Schip van Blauw.
Auteur Wim Bosman beschrijft in zijn boek de hypothese dat de inslag op het Roode Dorp op 26 maart 1943 een regelrechte oorlogsmisdaad was. Vanaf 2005 is hij bezig met onderzoek er naar.
Het boek is de weerslag van al die gesprekken en archiefbezoeken. Een onderzoeksverslag met een duidelijk eigen mening. Geen wetenschappelijk werk, wel een makkelijk leesbaar geheel met aannames.

Lees verder in De Veluwepost »

Categorie: Boeken, Nieuws | Trefwoorden: , | Reageer »

Herdenking ‘Voorbij goed en fout’

Onder de naam ‘Voorbij goed en fout’ vindt op zondag 16 september vanaf 15.00 uur een herdenking plaats met gedichten, verhalen, muziek en dans in Tuin de Lage Oorsprong te Oosterbeek. Dit gebeurt in het kader van de Airborne herdenkingen 2012.

De optredens worden verzorgd door Sophie Lambrechtsen (ambassadeur Arnhem, City for Compassion), Ed Bruinvis (dichter/schrijver), Gerrie Ploeg en Carolien Kerlen (performance Het licht van de schaduw), Laurens van der Zee (stadsdichter Wageningen) en de zussen Ernestine en Klaartje Scheer (voordracht Het zand van Klaas Vaak).

Lees verder in Hoog en Laag »

Categorie: Nieuws |

Gevangen in het land tussen Arnhem en Grebbelinie

Historicus en schrijver Jan Blokker presenteerde afgelopen woensdagmiddag zijn nieuwste boek ‘Achter de laatste brug, gevangen in het land tussen Arnhem en de Grebbelinie’. Dit deed hij in het Airborne Museum ‘Hartenstein’ in Oosterbeek.

Drieënhalve dag duurde de oorlog achter de Grebbelinie, zo omschrijft historicus Jan Blokker zelf zijn boek. Toen de eerste bewoners een week na de Duitse aanval in mei 1940 voorzichtig waren teruggekeerd van hun evacuatieadressen, troffen ze ruïnes aan. Ze ruimden de rommel op en gingen weer aan het werk. De rust was teruggekeerd.

Die rust bleek betrekkelijk. In september 1944 namelijk kwam de oorlog in volle hevigheid terug. ,,Dat boeide mij”, legt hij bij zijn presentatie uit. ,,De bevolking kreeg na 1940 weer met de oorlog te maken. Hoe gingen ze met deze verstoring van de orde om? Ik beschrijf in dit boek de verhalen van de gewone mensen. Zij hadden niet om deze oorlog gevraagd. Nee, het kwam weer naar hun toe.”

Lees verder in Ede Stad »

Categorie: Boeken, Nieuws | Trefwoorden: | Reageer »